whynik.

Σελίδες

Πέμπτη 19 Νοεμβρίου 2026

Γυναίκα

 

Σε κεντρικό σημείο της Βαλέτας, σε ένα εντυπωσιακό κτίριο του 1571 που χρησιμοποιείτο από τους Ιππότες του Τάγματος του Αγίου Ιωάννη, στεγάζεται σήμερα το Αρχαιολογικό Μουσείο της Μάλτας. Η συλλογή περιλαμβάνει ευρήματα από την προϊστορία μέχρι την κλασική αρχαιότητα και, παρότι σχετικά μικρή, κάποια από τα εκθέματά της μού έκαμαν μεγάλη εντύπωση. 

Στις πρώτες αίθουσες εκτίθενται κάμποσα αντικείμενα από τη νεολιθική εποχή. Πολλά εξ αυτών φέρουν χαράξεις, κουκκίδες, σπείρες και άλλα μοτίβα. 

Παραμένει συγκινητική η ανάγκη ανθρώπων που έζησαν πριν πεντέξι χιλιάδες χρόνια να διακοσμήσουν και να ομορφύνουν την καθημερινότητά τους, αποτυπώνοντας τη δημιουργικότητά τους πάνω στην ύλη. 

Kraken

 

Συνάντησα ένα κράκεν στην Ραφήνα.

Dolly

Στο Nashville του Tennessee φιλοξενείται τους τελευταίους μήνες μία ιδιαιτέρως επιτυχημένη και πολυσυζητημένη έκθεση για την Dolly Parton, υπό τον τίτλο «Journey of a Seeker». Την επισκέφθηκα πριν λίγο καιρό και, παρότι θεωρούσα ότι γνώριζα ήδη αρκετά για την Parton -είχα ακούσει πολλά από τα τραγούδια της, είχα παρακολουθήσει συνεντεύξεις της και είχα απολαύσει κατά καιρούς την πληθωρική παρουσία της σε τηλεοπτικά shows και αφιερώματα- η έκθεση αποδείχθηκε απροσδόκητα αποκαλυπτική. Όχι τόσο για τη σταρ που ήδη γνώριζα, όσο για τη σημασία και την επίδρασή της ως πολιτισμικό φαινόμενο.

Πέρα από τα εκθαμβωτικά κοστούμια, τα στρας, τα κρόσσια, τα καπέλα και τις μπότες, η έκθεση περιλάμβανε το χειρόγραφο του «Jolene», κάποιες από τις κιθάρες και τα μπάντζα της, αλλά και ένα μικρό κασετόφωνο Sony στο οποίο η Parton ηχογραφούσε πρόχειρα ιδέες για τραγούδια όπως το «I Will Always Love You». Αυτά τα ταπεινότερα τεκμήρια αποκάλυπταν ότι πίσω από την υπερβολική ή και κραυγαλέα περσόνα υπήρχε μία εξαιρετικά πειθαρχημένη δημιουργός με συνέπεια και προσωπική συγκρότηση.

Η Dolly Parton κατάφερε να συγκινήσει την Αμερική γιατί, μεταξύ άλλων, ενσάρκωσε το αμερικανικό όνειρο στην πιο αυθεντική εκδοχή του. Ήταν το φτωχό κορίτσι από τα Απαλάχια Όρη που έγινε παγκόσμια σταρ χωρίς να αποκηρύξει όμως την καταγωγή της, να εγκαταλείψει την προφορά της, τη θρησκευτικότητα, την οικογένεια ή την τοπική κουλτούρα από την οποία προήλθε. Φαινομενικά έμοιαζε να φέρει κάμποσα από τα στερεότυπα της επαρχιώτισσας Αμερικανίδας του Νότου: ξανθές περούκες, τεράστιο στήθος, στενά ρούχα, στρας, ψηλά τακούνια, μακριά νύχια. Εντούτοις το έκανε με μία υπερβολή τόσο συνειδητή που κατάφερνε να αναιρέσει το στερεότυπο. Δεν ήταν το αντικείμενο της εικόνας της, αλλά η σκηνοθέτριά της. Αξιοποιώντας την camp αισθητική της, τη μετέτρεψε σε εργαλείο αυτοπροσδιορισμού: έγινε ταυτόχρονα θέαμα και σχόλιο πάνω στο ίδιο το θέαμα. Χωρίς να διεκδικεί ποτέ τον ρόλο της διανοούμενης, μιλούσε για την εργασία, τη δημιουργικότητα, την αξιοπρέπεια, την καλοσύνη και τη γενναιοδωρία, εκφράζοντας μία σοφία λαϊκή, πρακτική και αυτοσαρκαστική.

Sveti Stefan

 

Απηυδισμένοι από τις συχνές επιδρομές διαφόρων τυχάρπαστων που επιβουλεύονταν την περιοχή τους, οι Paštrovići, μια ισχυρή φυλή που κατοικούσε στις ακτές του σημερινού Μαυροβουνίου, αποφάσισαν να σιάξουν ένα οχυρό. 

Έτσι, το 1442, πάνω σε έναν βραχώδη νησίσκο που ενώνεται με τη στεριά με ένα στενό πέρασμα, δημιουργήθηκε το Sveti Stefan. Σταδιακά, μέσα στα τείχη αναπτύχθηκε ένας μικρός, αυτάρκης οικισμός, με σπίτια, στενά δρομάκια, δεξαμενές και εκκλησίες στριμωγμένες πάνω στον βράχο. Στους πύργους του, οι πολεμίστρες είναι στραμμένες προς τη στεριά, μαρτυρώντας πως ο οχτρός δεν ερχόταν από τη θάλασσα.

Η τοποθεσία είναι πράγματι εντυπωσιακή. Εκατέρωθεν του οχυρού απλώνονται παραλίες με όμορφα, ροδόχρωμα βότσαλα και διάφανα, σμαραγδένια νερά που αστράφτουν κάτω από τον λαμπερό ήλιο. Η ησυχία διακόπτεται μόνο από τις κραυγές των γλάρων και τον παφλασμό των κυμάτων που δροσίζουν τα βράχια. 

Περπάτησα ως την είσοδο, περιεργάστηκα από κοντά τα τείχη, έβγαλα κάμποσες φωτογραφίες. Κι ύστερα, καθώς ο ήλιος είχε αρχίσει να βαραίνει πάνω μου, βούτηξα στα δροσερά νερά της Αδριατικής και υποτάχθηκα ευλαβικά στο τοπίο.